· Vardiya ve Çalışan

Depo önünde forklift

Şehir uyurken çalışan bir grup var: reyon, depo, dağıtım. Onların yolculuğu da gecenin en sessiz saatlerinde başlıyor.

Şehir uyurken çalışanlar

Marketlerin raflarının sabah dolu olması, gece boyunca çalışan bir ekibin işidir. Depolarda sevkiyat hazırlığı, dağıtım araçlarının yüklenmesi ve reyon dizimi gece yapılır. Bu işlerin hepsi, gece ulaşımı olmadan yürümez. Fırınlardan otellere uzanan diğer gece meslekleri için şehir içinde gece çalışanların ulaşımı yazımıza bakabilirsiniz.

Gece postasının saatleri

Gece vardiyası çoğu yerde 22.00–23.00 arası başlar, sabah 06.00–07.00 civarı biter. Giriş saatinde yolda araç vardır; asıl mesele çıkış saatidir: sabahın ilk saatinde toplu taşıma henüz yaygın değildir. Kış aylarında bu çıkış karanlığa ve soğuğa denk gelir; depo kapısında beklemek gecenin en yorucu dakikaları olur. Çıkıştan önce kısa bir mesajla aracın yolda olduğunu teyit etmek, kapıdaki beklemeyi en aza indirir.

Kanunda gece nasıl tanımlanır?

4857 sayılı İş Kanunu'nun 69. maddesine göre çalışma hayatında «gece», en geç saat 20.00'de başlayıp en erken 06.00'ya kadar süren ve en fazla on bir saatlik dönemdir. Aynı madde işçilerin gece çalışmasının yedi buçuk saati geçemeyeceğini söyler; turizm, özel güvenlik ve sağlık gibi bazı işlerde işçinin yazılı onayıyla istisna vardır. Vardiya saatleri bu çerçevede belirlendiği için çıkış saatleri de çoğu zaman tahmin edilebilir.

Haftalık post değişimi ve ulaşım

Kanun, nöbetleşe çalışılan işlerde bir hafta gece çalışan işçinin ertesi hafta gündüz postasına alınmasını esas alır; iki haftalık nöbetleşme de uygulanabilir. Postası değişen işçi en az on bir saat kesintisiz dinlenmeden diğer postada çalıştırılamaz. Ulaşım açısından bunun anlamı şudur: yolculuk saatleri haftadan haftaya değişir. Yeni haftanın çizelgesi belli olur olmaz saatleri bildirmek, düzenin aksamadan sürmesini sağlar.

Kadın çalışanlar için servis kuralı

Kadın Çalışanların Gece Postalarında Çalıştırılma Koşulları Hakkında Yönetmelik, belediye sınırları dışındaki işyerlerinde ve post değişim saatlerinde toplu taşımayla gidip gelmenin zor olduğu işyerlerinde, işverenin gece postasında çalışan kadınları uygun araçlarla götürüp getirmesini ister. Bu taşıma, çalışanın ikametine en yakın merkezden yapılır. Servisin olmadığı ya da kaçırıldığı günlerde gece yalnız dönüş için kadın çalışanların gece dönüşü üzerine yazdığımız önerilere bakabilirsiniz.

Depo kapısını gece bulmak

Depolar çoğu zaman şehir merkezinin dışında, sanayi bölgelerindedir. Gece bu bölgelerde tabelalar okunmaz; ilk yolculukta konum paylaşmak sonraki bütün yolculukları kısaltır. Büyük depolarda personel girişi ile kamyon girişi farklıdır; hangi kapıda bekleyeceğinizi söyleyin. Ayrıntılar organize sanayide gece adres ve kapı yazısında.

Aynı postadan çıkanlarla dönüş

Aynı vardiyada çalışan ve aynı yöne giden birkaç kişi tek araçla dönebilir. Bu, sabahın erken saatinde hem bekleme süresini hem kişi başı ücreti düşürür. Bir araca sürücü dışında dört kişi biner; ekip daha kalabalıksa ikinci araç aynı saate planlanır. Kimin hangi sırayla bırakılacağını baştan belirlemek, yorgun bir ekibin evine en kısa yoldan ulaşmasını sağlar.

Uykusuz direksiyon yerine

Gece postasından sonra kendi aracıyla eve dönen çalışan için en büyük risk yorgunluktur; sabahın ilk ışığı, uyku ihtiyacının en ağır hissedildiği saatlerle çakışır. Bu konuyu uykusuz direksiyon yazımızda ayrıntılı ele aldık.

Haftalık yolculuk düzeni

Vardiya haftalarca aynı saatte sürüyorsa yolculuk bir kez konuşulup düzene bağlanır. Araç çıkış saatinde depo kapısında olur; vardiya bitiminde telefonla uğraşmak gerekmez. Sabit düzenin nasıl kurulduğunu vardiya çıkışında ulaşım yazısında anlattık; ulaşımı firma adına düzenlemek isteyen işverenler için kurumsal gece transferi yazısı yol gösterir.

Not: Bu yazı hukuki danışmanlık değildir; çalışma mevzuatının güncel hâli için Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın duyurularını kontrol edin.

Sık Sorulan Sorular

Sabah 06.00'da araç bulunur mu?

Bulunur; hat 7/24 açıktır. Çıkış saatini önceden bildirmek beklemeyi sıfırlar.

Depo adresim tarifi zor, ne yapayım?

İlk yolculukta konum gönderin; sanayi bölgelerinde gece tabelalar okunmadığı için bu en hızlı yoldur.

Birkaç kişi birlikte dönebilir miyiz?

Dönebilirsiniz. Yolcu sayısını çağrı sırasında söylemeniz yeterli.

Vardiyam her hafta değişiyorsa düzenli yolculuk kurulabilir mi?

Kurulabilir. Yeni haftanın çizelgesi belli olunca saatleri bildirmeniz yeterlidir; yolculuklar o haftanın postasına göre planlanır.

Osmaniye 7/24 Merkez Taksi — gece gündüz, hafta sonu ve resmî tatil fark etmeksizin: 0546 464 0003